Napier Susan, „Miyazaki. Świat w animacji”

Miyazaki. Świat w animacji

Napier Susan, „Miyazaki. Świat w animacji”Autor: Susan Napier
Wydawnictwo: Uniwersytetu Jagiellońskiego

Hayao Miyazaki to wybitny twórca filmów animowanych, którego dzieła już od dziesięcioleci są podziwiane na całym świecie. Należą do nich m.in.: „Nausicaä z Doliny Wiatru”, „Mój sąsiad Totoro”, „Księżniczka Mononoke” czy nagrodzony Oscarem „Spirited Away: W krainie bogów”. Szeroka publiczność uwielbia Miyazakiego nie tylko za niespotykaną wyobraźnię i baśniowy styl, ale także za proekologiczny i emancypacyjny przekaz, na który twórca stawiał zanim stało się to modne. Co warto podkreślić, ze swoimi dziełami Miyazaki trafia nie tylko do miłośników anime.

Książka profesorki retoryki i japonistyki Susan Napier jest poświęcona Miyazakiemu i jego twórczości. To nie tyle biografia, co raczej sylwetka twórcy, w której ważne są nie tylko wydarzenia z jego życia, ale także sposoby, na jakie przetworzył je w swojej sztuce. W początkowych rozdziałach autorka przybliża czytelnikom zarys biografii artysty, później jednak przystępuje do omówienia łącznie jedenastu jego filmów i jednego stworzonego przez niego cyklu komiksowego, robi to jednak w taki sposób, by pokazywać, jak silnie odbijają się w nich wydarzenia z życia twórcy. Choć Susan Napier bez wątpienia jest oczarowana i zafascynowana twórczością Miyazakiego, to stara się pokazywać go zarówno z jaśniejszych, jak i ciemniejszych stron – nie tylko jako utalentowanego, wyjątkowo wrażliwego na piękno przyrody artystę, który zdaje się wyraźniej niż inni dostrzegać nadchodzącą apokalipsę, ale także jako bez reszty poświęcającego się pracy perfekcjonistę, który zaniedbywał rodzinę, a także jako często bezlitosnego zwierzchnika młodszych animatorów.

Publikacja Susan Napier bez wątpienia jest ciekawa i stanowi porządne źródło wiedzy o Miyazakim i jego filmach. Bez trudu można wyobrazić sobie, że książka pomaga lepiej zrozumieć jego twórczość nawet wieloletnim fanom reżysera. Pewną wadą dla niektórych czytelników może być jednak sposób w jaki została napisana. Powiedzmy, że po prostu widać, iż jej autorka na co dzień jest akademiczką, nie zaś pisarką czy biografką. Przy czym jeśli to mankament, to nieduży – książkę czyta się po prostu jak publikację popularnonaukową. Warto również odnotować, że nie obejmuje ona wszystkich dzieł Miyazakiego – zabrakło w niej miejsca na omówienie filmów krótkometrażowych, z kolei najnowszy film twórcy, zatytułowany „Chłopiec i czapla”, powstał już po opublikowaniu książki (w oryginale wyszła ona w 2018 roku, film natomiast miał premierę w 2023 roku).