Autor: Tomasz Duszyński Wydawnictwo Dwukropek
Poziom: BD II/III
Trzeci tom przebojowego cyklu detektywistycznego dla młodszych czytelników „Zuza Wróbel na tropie”. Tom pierwszy „Detektywi z Domu pod Dębem” (P. 11/2024). Nie dotarł do nas tom drugi „Mechaniczny człowiek i szkoła złodziei” (2025). Choć pierwsze skrzypce w tych powieściach gra Zuza Wróbel, to drugą istotną postacią – w pewnym sensie na zasadzie crossoveru – jest przeniesiony z cyklu Tomasza Duszyńskiego dla czytelników dorosłych – komisarz Antoni Wróbel, wujek Zuzy. Wydźwięk ulega oczywistym zmianom. Tym razem Duszyński pisze dla dzieci, ale nie rezygnuje ze swojego znaku rozpoznawczego, czyli barwnej, międzywojennej Warszawy. Miasto jest w niebezpieczeństwie.
Tajemniczy Człowiek Zagadka doprowadza do masowej ucieczki więźniów – jednej nocy na ulice Warszawy trafia aż stu groźnych przestępców. Co gorsza, siostra głównej bohaterki, Krysia, zostaje porwana. Zuza Wróbel, młoda i rezolutna adeptka sztuki detektywistycznej, nie może stać bezczynnie. Choć jej wujek dwoi się i troi, by opanować chaos w stolicy, to właśnie Detektywi z Domu pod Dębem muszą wziąć sprawy w swoje ręce i odegrają najważniejszą rolę. Człowiek Zagadka (przypomina nam się chyba szalony czarny charakter z Batmana) nie jest antagonistą jednowymiarowym.
Ma misterny plan i przez długi czas wydaje się być o krok przed wszystkimi. Starcie z tak silnym przeciwnikiem wymusza na Zuzie wejście na wyższy poziom dedukcji. Duszyński mistrzowsko odmalowuje Warszawę lat międzywojennych – od gwarnego Kercelaka po Zamek Królewski. Porwanie siostry sprawia, że w książce pojawia się duży ładunek emocjonalny, odciążający element przygody. Widzimy Zuzę, która musi radzić sobie ze strachem i odpowiedzialnością, co czyni ją postacią niezwykle autentyczną. Autor dba o tempo – akcja pędzi, a krótkie rozdziały sprawiają, że książkę (mimo sporej objętości) czyta się bardzo szybko, co może zachęcić do poznania wszystkich tomów – jeśli akurat ten trafi się jako pierwszy. Dodatkowym smaczkiem jest dbałość o język i słownictwo epoki, co dla młodszych czytelników będzie udaną lekcją historii. Duszyński porusza się w estetyce klasycznego kryminału w stylu Agathy Christie, ale w wersji młodzieżowej wykorzystującej potencjał wielkich ucieczek i tajnych stowarzyszeń pragnących przejąć władzę. Oprawa miękka, klejona.